ویژگی­های افراد تیپ شخصیتی A علیه سلامت

Posted on

تیپ­های شخصیتی A,B :

محققان می­گویند احتمال ابتلاء به بیماری­های قلبی و عروقی در تیپ شخصیتی A بیشتر است. روان­شناسان، تیپ شخصیتی B را سالم­ترین تیپ شخصیتی می­دانند و راهکارهایی هم برای دستیابی به چنین شخصیتی پیشنهاد می­کنند (پورافکاری، 1373). همه چیز از صندلی مطب دو متخصص قلب شروع شد. این دو متخصص توجه کردند و دیدند که بیشتر بیمارانشان روی لبه­ی صندلی می­نشینند و اصلاً طاقت نمی­آورند حرف پزشک تمام شود. بیماران مذکور آن قدر روی لبه­ی این صندلی­ها نشسته بودند که ـ به گفته این دو پزشک ـ چرم آن قسمت از صندلی ساییده شده بود. این دو کم کم به این نتیجه رسیدند که اغلب قربانیان حمله‏ی قلبی، آدم­هایی هستند با این خصوصیات: عجول، متخاصم، پرخاشگر و بیش از حد درگیر کار و زندگی روزمره.

در دهه 1950 این دو متخصص با نام­های فریدمن و روزنمن، مجموعه­ای از همین رفتارها را دسته­بندی و معرفی کردند که به نظر می­رسید خصوصیات ویژه­ی بیماران قلبی ـ عروقی باشد. آن­ها به این مجموعه رفتارها گفتند: الگوی رفتاری تیپ A (پورافکاری، 1373).

فریدمن و روزنمن دو تیپ شخصیتی[1] (A و B) را این گونه معرفی کردند؛ افراد مبتلا به تیپ A ، شدیداً رقابت­جو، ناشکیبا، پرخاشگر و کم حوصله بوده، همیشه احساس فوریت و اضطراب می­کنند، رسیدن به آرامش برایشان دشوار است، در به تأخیر افتادن کارها یا به هنگام رو به رو شدن با کسانی که آنان را بی­کفایت می­دانند، ناشکیبا و خشمگین می­شوند. این افراد به ظاهر از اعتماد به نفس خوبی برخوردارند، اما پیوسته دستخوش تردید هستند. آن­ها خود را ملزم می­دانند که کارهای زیادی را در فرصت­های کوتاه به انجام برسانند. این افراد متمایل به فعال بودن و کار زیاد هستند؛ به گونه­ای که دیگران، آنها را معتاد به کار می­دانند. این افراد در کارهایی که به تنهایی انجام می­دهند، خصوصاً در مواقعی که در تنگنا و فشار زمانی قرار دارند، بسیار خوب عمل می­کنند اما اغلب بازیکنان تیمی خوبی نیستند، خیلی بی­صبرند و ممکن است به هنگام کار قضاوت ضعیفی داشته باشند افراد تیپ A بر کمیت و کیفیت تأکید دارند، چنان چه به پست مدیریت برسند، هر روز چندین ساعت اضافه کاری می­کنند و چون افرادی عجول هستند، تصمیمات ضعیف می­گیرند و به ندرت خلاق­اند. این افراد، سریع به رده­های بالای سازمان ارتقا پیدا می­کنند، اما هنگامی که به اوج رسیدند، توفیق آنها به اندازه‏ی افراد تیپ B نیست. افراد این تیپ سعی دارند که همه جنبه­های زندگی، حتی آنهایی را که قابل کنترل نیستند، به کنترل خود درآورند و در این زمینه دچار هیجان بیش از حد و جوش و خروش زیادی هستند و چون احساس کنند که کنترل محیط از دست آنان خارج شده است، شدیداً عصبی و ناراحت می­شوند. افراد تیپ B، شخصیتی متضاد با تیپ A دارند، آنها کمتر خشمگین می­شوند و حتی در هنگام خشم، موقعیت را با واقع­بینی بیشتری می­پذیرند. این افراد دارای اعصابی آرام و راحتند، خلاق، مبتکر و قابل انعطاف­اند، به دنبال خوش گذرانی و لحظات خوش هستند، به ندرت سخن دیگری را قطع می­کنند و با دقت، سخنان گوینده را می­شنوند. استعداد کمتری نسبت به فشار دارند، اشتباهات خود را پذیرفته و آن­ها را به منزله‏ی فرصت­هایی برای آموزش تلقی می­کنند و هیچگاه نگران وقت نیستند. از بین این دو نوع تیپ شخصیتی، تیپ A با بسیاری از بیماری­های جسمی و روانی در ارتباط بوده و به همین دلیل در مطالعات مختلف، کانون توجه پژوهشگران بوده است. مطالعات جدید نشان داده­اند که افراد دارای تیپ شخصیتی A در مقابل افراد دارای تیپ شخصیتی B، از نظر ابتلاء به بیماری­های مختلف از جمله کرونر قلب[2] مستعدترند. آریف[3] و شولر[4] در طی تحقیقاتی که در خصوص افراد تیپ A انجام دادند، به این نتیجه رسیدند که این افراد، فشار زیادی را تحمل می­کنند و همیشه خود را مقایسه می­کنند و استانداردهای بالایی برای خود منظور می­دارند و معمولاً کار را شب­ها در اوقات تعطیل به خانه می­آورند و قادر به استراحت نیستند (کوپر، 1370).

  جاهای دیدنی پوکت؛ ۲۵ جاذبه گردشگری بهشت تایلند 

همچنین نتایج مطالعات آدوارد و همکاران نشان داد که افراد تیپ A، مشکلات تنفسی مانند آسم و سرفه­های مکرر و همچنین بیماری­های دستگاه گوارش مانند زخم معده، سوء هاضمه و تهوع را به میزان بیشتری تجربه می­کنند. افراد تیپ شخصیتی A بیشتر در معرض ابتلاء به پرتنشی و مشکلاتی که میزان مرگ و میر را در آنها افزایش می­دهد، قرار دارند. این افراد به موقعیت­های استرس­زا، به صورت انفجاری واکنش نشان می­دهند، در نتیجه سیستم عصبی سمپاتیک در حالت هشدار قرار گرفته و بر اندام­های حساس بدن، فشار فیزیولوژیکی وارد می­کند. افراد دارای تیپ شخصیتی A ، اغلب مضطرب بوده و قادر به حفظ آرامش خود نیستند و اخیراً مشخص شده که افراد تیپ A ، تمایل زیادی در جهت روان­رنجور شدن دارند (نصیری و شریفی، 1392).

ویژگی­های افراد تیپ شخصیتی A علیه سلامت:

  • این فرد همزمان به چند کار می­اندیشد.
  • حداکثر فعالیت را برای حداقل زمان برنامه­ریزی می­کند.
  • نمی­تواند به محیط زیست یا به سایر زیبایی­های دور و برش توجه کند.
  • دیگران را به تندتر صحبت کردن دعوت می­کند.
  • وقتی مجبور به ایستادن توی صف یا نشستن توی ماشینی می­شود که خیال می­کند راننده­اش خیلی آهسته می­راند، ناخودآگاه عصبانی می­شود.
  • اعتقاد دارد اگر کسی می­خواهد کاری انجام بدهد، باید خودش آن کار را انجام بدهد.
  • موقع صحبت کردن، سر و دستش را مدام تکان می­دهد.
  • وقتی صحبت می­کند، انگار چیزی در حال انفجار است و ناخودآگاه و مدام از لغات زشت در لابه­لای حرف­هایش استفاده می­کند.
  • به حالت وسواس گونه­ای سعی دارد همیشه وقت شناس و سروقت باشد.

10) برایش واقعاً سخت است که همین­طور جایی بنشیند و هیچ کاری نکند.

  اعتیاد و وابستگی به بازی های رایانه ای

11) اصرار دارد در هر کاری که می­کند، برنده باشد؛ حتی در بازی با کودکان.

12) موفقیت­های خودش را به صورت کمّی می­سنجد (مثلاً با تعداد مقالاتی که نوشته و به چاپ رسانده).

13) هنگام صحبت، لب­هایش را به هم فشار می­دهد، سرش را تکان می­دهد، مشت­هایش را گره می­کند و می­کوبد روی میز و …

14) وقتی می­بیند دیگران کاری را بهتر از او انجام می­دهند، از کوره در می­رود.

15) تندتند پلک می­زند یا آبروهایش را بالا می­اندازد (آدامز، 2003، به نقل از آزاد، 1389) .

ویژگی­های کلی دو تیپ شخصیتی A و B در جدول ذیل مشاهده می­شوند:

ویژگی­های تیپ­های شخصیتی A و B

ویژگی­ها تیپ A تیپ B
لحن کلام شدید ملایم
مکالمه تند کند
کیفیت کلام زمخت، محکم، کوتاه یکنواخت
زمان پاسخ به سؤال پاسخ آنی مکث پیش از پاسخگویی
آه کشیدن فراوان به­ندرت
حرکات چهره کشیده، خصمانه، ابروها درهم آرام و دوست­داشتنی
تبسم در گوشه لب گسترده
خنده خشک نرم و لطیف و خوش­آیند
فشار دادن انگشتان زیاد به ندرت
قطع کردن حرف دیگران اغلب به ندرت
تلاش برای تسلط به طرف مقابل اغلب به ندرت
دشمنی اغلب هرگز
رضایت از کار خیر، تلاش برای طی کردن درجات بلی بلی

خیر

احساس فوریت بلی خیر
شایستگی تلاش برای برنده شدن حتی به هنگام بازی با کودکان بی­اهمیت بودن
دشمنی شدید همراه با استقبال خطر به ندرت

 

 

[1] Personality type

[2] Coronary heart

[3] Arief

[4] Schuller

  مراحل رشد شخصیت در نوجوانان و بزرگسالان