رشته روانشناسی-دانلود پایان نامه درباره یادگیری مشارکتی

Posted on
دانلود پایان نامه

مشارکتی درسی و گروهی، فعالیت های فوق برنامه و مشارکت دانش آموزان در اداره و برنامه ریزی مدرسه مورد توجه قرار گرفت. مربیان به مهارت های مرتبط با رهبری، تعاون، همکاری، عضویت مسئولانه و روابط انسانی در مدرسه و کلاس درس علاقه مند شدند(یارمحمدیان، 1389).

کم کم مربیان نیز همچون اداره کنندگان گروه ها به اقداماتی علاقه مند شدند که در روند رشد، یادگیری و پیشرفت تحصیلی در گروه های دانش آموزان تأثیر دارند و به اصولی توجه کرده اند که روند ها را بهتر سازماندهی کنند. به تدریج این مفهوم بیان شد که معلم یک رهبر گروهی است که نه تنها از طریق ارائه و انتقال موضوعات علمی، بلکه از طریق بالا بردن انگیزش تمایل مشارکت و ایجاد روحیه می توانند تجربیات ارزنده و پرباری را برای دانش آموزان ایجاد کنند و آنان را به رشد و کمال اجتماعی و آفرینش خلاقیت رهنمون سازند. متخصصان و اندیشمندان گروهی به برنامه ریزان درسی و همچنین معلمان و مجریان تعلیم وتربیت در زمینه روش های تدریس و مدیریت کلاس کمک های شایان توجهی نموده اند و روش ها و الگوهای اجتماعی مناسبی که بستر خلاقیت را برای دانش آموزان فراهم می کند را برای تدریس و اداره کلاس به آنان عرضه داشته اند(همان).
ملکی(1382) در این ارتباط معتقد است، روش های یادگیری باید فرصت های توسعه فرایند های گروهی را برای دانش آموزان فراهم سازند. از نظر ایشان زندگی در گروه صلاحیت و مهارت لازم دارد. این صلاحیت تنها با مطالعه فواید زندگی گروهی و چگونگی روابط در گروه حاصل نمی شود. فرد باید زندگی در گروه را در عمل تمرین کند و با رعایت برنامه های گروهی توانایی برقراری روابط منطقی با اعضا گروه را به دست آورد. روش یادگیری باید امکان و فرصت مشارکت را برای دانش آموزان فراهم سازد(ملکی، 1382).
به طور کلی دریافت صحیح از مبنای جامعه شناختی در این زمینه نیز راه گشاست که کلاس درس به عنوان یک محیط اجتماعی از قوانین و روابط حاکم بر گروه های اجتماعی پیروی می نماید. جریان های اجتماعی به طور طبیعی در کلاس درس امکان ظهور دارند و این طبیعی است. حتی با بهره گیری از شناخت مطلوب گروه، قواعد و روابط جمعی و جریان های اجتماعی حاکم بر گروه ها، می توان کلاس درس را بهتر هدایت و راهنمایی نمود؛ و حتی می توان با تبحر یافتن معلمان در این خصوص، شیوه های مناسب تدریس آموزش را به کار بست و نتایج قابل توجهی به دست آورد. بدین ترتیب یکی از مهمترین اصول و اشارات اجتماعی برای برنامه ریزان درسی و معلمان استفاده از جریانات اجتماعی در بطن مدارس، سازگاری، توافق، تشابه، همکاری و استفاده از روش های تدریس و یادگیری مشارکتی است (یارمحمدیان، 1389).
برای ما این سؤال واجد اهمیت است که آیا گروه های مبتنی بر تشریک مساعی در حقیقت آن توانایی را به وجود می آورند که منجر به یادگیری بهتر شود. شواهد به طور گسترده ای مؤید این مطلب است. کلاس های که چنان سازمان می یابند که دانش آموزان در گروه های دو نفره و یا گروه ها با اعضای بیشتر کار می کنند، به یکدیگر آموزش می دهند و از پاداش های مشترک بهره مند می شوند نسبت به روش یادگیری و مطالعه فردی معمول از چیرگی بیشتری بر مطالب درسی برخوردارند. همچنین مسئولیت مشترک و تعامل، احساسات مثبت تری نسبت به تکالیف و افراد دیگر را ایجاد می کند، روابط بهتر میان گروهی که به وجود می آورد و برای دانش آموزان با پیشینه پیشرفت تحصیلی ضعیف منجر به تصویر بهتری از خویش می شود. به عبارت دیگر نتایج، فرضیه هایی را تأیید می کند که در استفاده از روش های یادگیری مبتنی بر تشریک مساعی وجود دارد(شاران، 1990، به نقل از جویس و همکارن، ترجمه بهرنگی، 1380).
هالت(1995) نیز تأکید می کند که معلمان در فرایند تشکیل گروه برای اجرای موفقیت آمیز روش یادگیری مشارکتی باید به مواردی همچون اندازه و ترکیب گروه، کارکرد های گروه، هنجارهای گروهی، مهارت های گروه و نقش ها و اهداف گروه توجه داشته باشند(هالت، 1995، به نقل از والکر، 2004). بنابر آن چه گفته شد می توان نتیجه گرفت که تشکیل گروه در روش یادگیری مشارکتی از ضروریات بدیهی و اولیه محسوب می شود.
انواع کار گروهی مشارکتی
در خصوص نوع کار مطلوب برای گروه مشارکتی مطالب کمتری نوشته شده است. اما این موضوع که کار گروهی باید از حالت ساده به حالت های حل مسأله و تعاملی تبدیل شود مورد تأکید قرار گرفته است. معلمان می توانند متناسب با وضعیت کلاس درس خود، نوع کار گروهی مشارکتی را انتخاب کنند. دان و بنت سه نوع کار گروهی مشارکتی را مورد بحث قرار می دهند: 1- کار کردن به صورت فردی روی تکالیف مشابه جهت رسیدن به نتایج فردی 2- کار کردن به صورت فردی روی عناصر معما برای رسیدن به نتیجه مشترک 3- کار کردن مشترک بر روی یک تکلیف برای رسیدن به نتیجه مشترک(دان و بنت، 1995، به نقل از کرامتی، 1384).
1-کار کردن به صورت فردی روی تکالیف مشابه جهت حصول نتایج فردی:
این نوع کار گروهی ظاهرا شباهتی به ساختار گروه مشارکتی ندارد زیرا از افراد خواسته می شود که به نتایج فردی برسند. هنگامی که دانش آموزان در یک گروه مشغول کار کردن روی یک کار مشابه هستند، برای آن ها این امکان فراهم می شود که در تجربه ها، علایق، انگیزه و فهم و درک یکدیگر سهیم شوند و همچنین روی کیفیت عملکرد یکدیگر نیز سهیم شوند. اما با این وجود کار به خودی خود نیازمند همیاری نیست. این نوع کار گروهی را می توان به صورت شکل زیر نمایش داد؛
شکل1- 2: کار روی تکالیف مشابه برای رسیدن به نتایج فردی
.a
.a .a
.a
2- کار کردن به صورت فردی روی عناصر معما برای رسیدن به نتیجه مشترک:
در این نوع کار، هر دانش آموزی روی جنبه خاصی از معما کار می کند و شکل کار طوری است که اگر تمام جنبه ها کنار هم قرار نگیرند معما حل نمی شود. لذا کم کاری یک دانش آموز مانع رسیدن به هدف مشترک گروهی(حل مسأله یا معما) می شود. این نوع کار گروهی را می توان به صورت شکل زیر نشان داد:
شکل2- 2: کار فردی روی عناصر معما برای رسیدن به نتیجه مشترک
a 1 .
.a 2 a a 4.
a 3.
3-کار کردن روی یک تکلیف جهت رسیدن به نتیجه مشترک:
در این نوع کار دانش آموزان باید به صورت مشارکتی کار کنند تا به نتیجه مورد نظر برسند. بنابراین هماهنگی و سازماندهی ضرورت اصلی کار است. کار هر فرد بر نتیجه عملکرد گروه تأثیر می گذارد(کرامتی، 1384). اسلاوین خاطرنشان می کند که وظیفه دانش آموزان در این نوع کار در جریان یادگیری گروهی انجام یک فعالیت گروهی نیست؛ بلکه آنچه مد نظر است یادگیری یکایک دانش آموزان در مقام اعضای یک گروه می باشد. پاداش های گروهی و مسئولیت های فردی در قبال یادگیری و امکان موفقیت یکسان، محور اصلی فعالیت ها در روش یادگیری گروهی هستند. در این روش هر گروه در صورت نیل به معیار های تعیین شده موفق به دریافت پاداش های گروهی می شود (اسلاوین، به نقل از فقیهی، 1371). این نوع کار گروهی را می توان در قالب شکل زیر نشان داد:
شکل3- 2: کار مشترک روی یک تکلیف جهت رسیدن به نتیجه مشترک

  منابع مقاله درمورد رهبری تحول آفرین

a

به نظر می رسد که انتخاب نوع تکلیف جهت کار کردن، یکی از مهمترین جنبه های کار گروهی مشارکتی است. شاید نتوان نوع خاصی از ساختار تکلیف را به تمام معلمان توصیه کرد. زیرا انتخاب نوع تکلیف به نوع درس، زمان در دسترس، سطح آگاهی و رشد دانش آموزان و غیره بستگی دارد. آگاهی از انواع تکلیف و انواع کار گروهی مشارکتی به معلم امکان می دهد تا در شرایط آموزشی معین، تصمیم مناسب را اتخاذ نماید(کرامتی، 1386).
مشخصه های یادگیری مشارکتی
یادگیری مشارکتی دارای مشخصه ها و ویژگی هایی است که آن را از سایر فعالیت هایی که جنبه گروهی دارند متمایز می کند. در زیر ذکر مواردی از این مشخصه ها از نظریه پردازان مختلف می پردازیم:
میلیس معتقد است که یادگیری مشارکتی پنج مشخصه اصلی دارد:
دانش آموزان از طریق کار گروهی برای انجام دادن تکالف مشترک با یکدیگر کار می کنند.
دانش آموزان در گروه های کوچک دو تا پنج نفره با یکدیگر کار می کنند.
دانش آموزان تکالیف مشترک خود را از طریق رفتار مشترکی انجام می دهند.
وابستگی مثبتی در بین دانش آموزان دیده می شود و فعالیت ها به گونه ای سازماندهی شده اند که دانش آموزن برای انجام آن ها به یکدیگر نیاز دارند.
هر دانش آموز مسئولیت رفتار خود را بر عهده دارد(میلیس، 2002).
جاکوبز(2002) معتقد است که یادگیری مشارکتی 6 مشخصه مهم دارد:
حضور داوطلبانه و مثمر ثمر افراد در فعالیتهای یادگیری مشارکتی
مشارکت فعال همه اعضاء گروه در تصمیمگیری
وجود حداقل یک هدف مشترک
پذیرش مسئولیت نتایج به دست آمده توسط همه اعضاء گروه
صرف زمان برای تحقق اهداف مشترک گروهی که مهمترین منبع در این زمینه محسوب میشود.
متناسب کردن و سازگار نمودن تصمیم اتخاذ شده با هدفهای مشترک گروهی در صورت لزوم.
اسمیت(1990) در زمینه یادگیری مشارکتی به مشخصه هایی چون: وابستگی درونی مثبت، پاسخ دهی فردی، تعامل چهره به چهره پیشرونده، کاربرد مناسب مهارت های اجتماعی و خود ارزیابی منظم از عملکرد گروهی اشاره می کند.
استال(1992) چهار مشخصه مهم را برای یادگیری مشارکتی ذکر می کند: وابستگی مثبت، پاسخ گویی فردی آموزش مهارت های اجتماعی، مراقبت و ارزیابی تعامل دانش آموزان.
اسلاوین در زمینه مشخصه های یادگیری مشارکتی معتقد است که یادگیری مشارکتی سه ویژگی مهم دارد: پاداش های گروهی، مسئولیت فردی و فرصت هایی برای موفقیت. به اعتقاد او پاداش دهی به سه صورت می تواند انجام شود: 1- پاداش های گروهی در برابر یادگیری فردی 2- پاداش های گروهی در قبال یادگیری گروهی3- پاداش های انفرادی در قبال یادگیری انفرادی(اسلاوین، 1992).
در این ارتباط سیف(1387) به چند مشخصه مهم یادگیری مشارکتی اشاره می کند نظیر: گروه های کوچک نامتجانس، داشتن هدف های روشن، وابستگی اعضای گروه به یکدیگر، معلم به عنوان هدایت کننده و منبع اطلاعات، مسئولیت فردی، پاداش دادن به موفقیت گروهی و ارزشیابی از عملکرد خود به عنوان گروه(سیف، 1387).
گیلیس و آشمن(2003) نیز مشخصه های روش یادگیری مشارکتی را تحت عنوان مبانی اصلی این روش، همبستگی مثبت، کنش متقابل(کلامی و حضوری)، مسئولیت فردی و مهارت هی همیاری درون گروهی و بین شخصی می داند (گیلیس و آشمن، 2003).
خلاقیت و مفهوم آن
خلاقیت یا آفرینندگی مفهومی است که مورد توجه فراوان روان شناسان بخصوص روان شناسان کمال قرار دارد و امروزه، همه محققان بر این نظر متفق اند که اساس قدرت انسانی ناشی از قدرت خلاقیت او است؛ و اهمیت و نقش زیربنایی آن در کلیه مسائل زندگی بر همگان آشکار است(چراغ چشم، 1386).
تعاریف زیادی از خلاقیت وجود دارد، برای نمونه آمابیل(1983) خلاقیت را فرایندی می داند که منجر به تشخیص و تولید بعضی امور می شود. تورنس(2010) خلاقیت را سیالی، انعطاف پذیری، اصالت و در بعضی از موارد شرح و بسط می داند. اخیرا بررسی های جامعی در ارتباط با تعریف خلاقیت صورت گرفته است، سارکار و چاکرابارتی(2008) بیش از 160 تعریف از خلاقیت را تحلیل کرده اند. از این تعاریف، با بهره گرفتن از دو روش متفاوت تحلیل اکثریت و تحلیل ارتباط یک تعریف عمومی از خلاقیت به شرح زیر ارائه دادند: خلاقیت رخدادی است که از طریق فرایندی که با بهره گرفتن از پشتکار، به توانایی تولید ایده و طرز فکر، راه حل ها یا محصولاتی که نو و با ارزش هستند اشاره دارد(به نقل از سارکار و چاکرابارتی، 2011).
خلاقیت یک فرایند ذهنی است که به تولید ایده ها و مفاهیم جدید و بدیع می پردازد و دارای سطوح متفاوتی از سطح انفرادی تا سطح اجتماعی است، همچنین خلاقیت یک امر مهم در کشف و تحلیل هایی است که در نیازمندی های تجاری و نیز در ارتباط با کاربردهای نوآورانه و تکنولوژی ارتباطات به کار می رود(نگاین و شانکس،2009).

سانتراک(2004) خلاقیت را به صورت توانایی اندیشیدن درباره امور به راه های تازه و غیر معمول و رسیدن به راه حل های منحصر به فرد برای مسائل تعریف کرده است. گاردنر (1993) نیز افراد خلاق را کسانی می داند که در حل مسائل چیره دست هستند، تولید هنری دارند یا سؤال های تازه مطرح می کنند و اندیشه های آنان در ابتدا تازه و غیر معمول خلق می شود، اما سرانجام در فرهنگ های خود پذیرفته می شود(به نقل از رهنما و عبدالملکی، 1388).
فیلسوفانی مانند افلاطون، تاگور، کالیداس، خلاقیت را نوعی الهام خدایی می دانند. براساس نظریه فروید خلاقیت فقط در تضادها و نا امیدی ها به وجود می آید. گاهی اوقات خلاقیت با کلمات مترادفی ماننند اختراع، تولید، اکتشاف، خود انگیختگی و تفکر شهودی به کار گرفته می شود. براساس نظریات روان شناسان جدید اغلب فعالیت های ذهنی به طور وسیعی به دو طبقه، تفکر همگرا و تفکر واگرا تقسیم می شود. چامبرز(1973) خلاقیت را به عنوان یک فعالت چند بعدی تأثیر بین ارگانیسم و محیط تعریف کرده است که نتایجش به ظهور پدیده های جدید و بی نظیر می انجامد(سارسانی، 2005).
در آزمون هایی که به وسیله گیلفورد، تورنس و کانینگتون به کار گرفته شده است و بر اساس تفکر واگرا تنظیم شده چهار مؤلفه سیالی، انعطاف پذیری، اصالت(ابتکار) و بسط مورد نظر بوده است(تریفنگر، 2005). سیالی؛ توانایی ذهن در خلق ایده های فراوان، برای یک موضوع است، انعطاف پذیری؛ توانایی ذهن در تولید ایده های متنوع و گوناکون در مورد یک موضوع، اصالت یا ابتکار؛ استعداد ما در تولید ایده های بدیع، ناب و منحصر به فرد است و همچنین بسط؛ مهارت ما در پرداختن به یک ایده و تکمیل و گسترش آن است(سلیمانی، 1385).
تورنس معتقد است که برای عرضه یک ایده جدید و قبولاندن آن لازم است دقت زیادی در بسط ایده، پیاده سازی، ارزش دادن به آن و ارتباط آن با دیگران صورت گیرد. نظام آموزش و پرورش می تواند از ویژگی های بسط فکری، یعنی توجه به جزئیات در کلاس های درس استفاده کند و به نحو مطلوبی آن را دست مایه آموزش قرار دهد و با بهره گیری از این ظرفیت به دنبال پیدا کردن شیوه هایی باشد تا ضمن افزایش این توانمندی کودکان، از توان ابتکار و تولید ایده های جدید در آن نکاهد(امیری و اسعدی، 1386).
بیشتر نظریه های مربوط به خلاقیت سعی دارند کارکرد های درونی مغز را که این کارکردها در فرایند خلاقیت آشکار می شوند، بررسی نمایند. فرایند خلاقیت در واقع نتیجه برخی رویدادهای خلاقانه درون مغز می باشد که در جریان این فرایند بروز می کند(ماهندر، 2005). در اغلب تعریف هایی که در نظریه های بنیادی دانشمندان درباره خلاقیت ارائه شده است، چنین بیان شده که همه افراد عادی، مستقل از عوامل هوش، جنسیت، سن و معلومات به درجات مختلف استعداد خلاقیت دارند. خلاقیت یعنی قدرت مرتبط ساختن امور به ظاهر نامرتبط، تمثیل ها، استعاره ها، شیوه های مهم بر انگیختن تفکر و ارتباط بخشیدن به همه انواع اطلاعات است(حوریزاد، 1384).
تفکر خلاق از پیچیده ترین و عالی ترین جلوه های اندیشه انسان است. هر چند انسان با توانایی نوآوری زاده می شود اما شکوفایی آن نیازمند پرورش آن است. تورنس، ایجاد فرصت برای پرورش خلاقیت را برای هر جامعه ای امری حیاتی می داند. امروزه در کشورهای توسعه یافته، شکوفایی و پرورش خلاقیت دانش آموزان از مهمترین هدف های آموزش و پرورش به شمار می رود. در کشور ما تا کنون به دلایل مختلف کمتر به پژوهش و بررسی اساسی پرورش خلاقیت دانش آموزان پرداخته شده و در این زمینه

 

  منابع مقاله درمورد پرسشنامه استرس

اینجا فقط تکه های از پایان نامه به صورت رندم (تصادفی) درج می شود که هنگام انتقال از فایل ورد ممکن است باعث به هم ریختگی شود و یا عکس ها ، نمودار ها و جداول درج نشوند.

برای دانلود متن کامل پایان نامه ، مقاله ، تحقیق ، پروژه ، پروپوزال ،سمینار مقطع کارشناسی ، ارشد و دکتری در موضوعات مختلف با فرمت ورد می توانید به سایت  77u.ir  مراجعه نمایید

رشته روانشناسی و علوم تربیتی همه موضوعات و گرایش ها :روانشناسی بالینی ، تربیتی ، صنعتی سازمانی ،آموزش‌ و پرورش‌، کودکاناستثنائی‌،روانسنجی، تکنولوژی آموزشی ، مدیریت آموزشی ، برنامه ریزی درسی ، زیست روانشناسی ، روانشناسی رشد

در این سایت مجموعه بسیار بزرگی از مقالات و پایان نامه ها با منابع و ماخذ کامل درج شده که قسمتی از آنها به صورت رایگان و بقیه برای فروش و دانلود درج شده اند

دیدگاهتان را بنویسید